Kubedo Academy’e hoş geldiniz! Bu laboratuvarda yardım komutları ve Linux dizin yapısını öğreneceksiniz.
Zorluk seviyesi: Başlangıç
Süre: Yaklaşık 25 dakika
1. Yardım Komutları
Linux içinde tüm komutlar için dokümantasyon mevcuttur. Üç ana yardım kaynağı:
| Komut | Açıklama |
|---|---|
man | Manual pages - detaylı dokümantasyon |
info | GNU bilgi sistemi |
--help | Hızlı yardım |
man Komutu
$ apt-get update && apt-get install man -yKullanım örnekleri:
$ man man# Belirli bir bölüm için
man 3 printf
# Konu arama
man -k compress
info Komutu
info cpio
–help Seçeneği
$ man --help[!TIP]
--helpseçeneği hızlı referans için kullanışlıdır ve man’dan daha hızlı görüntülenir.
clear - Ekranı Temizle
$ clear2. Linux Dizin Yapısı
Linux dosya sistemi ağaç yapısındadır ve / (kök) dizininden başlar.
[!NOTE] Windows’ta klasörler
\ile ayrılırken, Linux/Unix’te/kullanılır.
Kök Dizin Altındaki Dizinler
| Dizin | Açıklama |
|---|---|
/bin | Temel sistem komutları (cat, ls, cp) |
/boot | Önyükleme dosyaları, Linux kernel |
/dev | Aygıt dosyaları (disk, cdrom, cpu) |
/etc | Yapılandırma dosyaları |
/home | Kullanıcı ev dizinleri |
/lib | Paylaşılan kütüphaneler |
/media | Çıkarılabilir medya mount noktası |
/mnt | Geçici mount noktası |
/opt | Üçüncü parti yazılımlar |
/proc | Çalışan process bilgileri (sanal) |
/root | Root kullanıcısının ev dizini |
/sbin | Sistem yönetim komutları |
/srv | Servis verileri |
/sys | Sistem ve donanım bilgileri (sanal) |
/tmp | Geçici dosyalar |
/usr | Kullanıcı programları ve kütüphaneleri |
/var | Değişken veriler (log, cache) |
[!CAUTION]
/tmpdizinine execution yetkisi verilmemeli! Güvenlik için/etc/fstabiçindenoexecile mount edilmeli.
Önemli Dosyalar
| Dosya | Açıklama |
|---|---|
/etc/passwd | Kullanıcı bilgileri |
/etc/shadow | Şifreli parolalar |
/etc/hosts | Hostname-IP eşleşmeleri |
/etc/fstab | Disk mount yapılandırması |
/etc/resolv.conf | DNS sunucu ayarları |
/proc/cpuinfo | CPU bilgileri |
/proc/meminfo | Bellek bilgileri |
/var/log/messages | Sistem logları |
3. Temel Dizin Komutları
pwd - Print Working Directory
Bulunduğunuz dizini gösterir:
$ pwdcd - Change Directory
$ cd /tmp
pwdÖzel karakterler:
| Karakter | Anlamı |
|---|---|
. | Şu anki dizin |
.. | Üst dizin |
~ | Home dizini |
- | Önceki dizin |
Örnekler:
cd .. # Üst dizine git
cd ~ # Home'a git
cd - # Önceki dizine dön
cd /usr/bin # Tam yol ile git
ls - List Directory
$ ls
ls -la /tmpÖnemli parametreler:
| Parametre | Açıklama |
|---|---|
-a | Gizli dosyaları göster |
-l | Uzun format (detaylı) |
-t | Tarihe göre sırala |
-r | Ters sırala |
-S | Boyuta göre sırala |
-h | İnsan okunabilir boyut |
En kullanışlı kombinasyon:
$ ls -ltr /tmp[!TIP]
ls -ltrson değişen dosyayı en altta gösterir - sorun giderme için çok faydalı!