Kubedo Academy’e hoş geldiniz! Bu laboratuvarda dosya sistemleri ve paket yönetimini öğreneceksiniz.
Zorluk seviyesi: Orta
Süre: Yaklaşık 45 dakika
1. Dosya Sistemleri
Yaygın Dosya Sistemleri
| Dosya Sistemi | Açıklama |
|---|---|
| ext2 | Günlüksüz, USB/SD kartlar için |
| ext3 | ext2 + günlük, eski standart |
| ext4 | Modern standart, 16TB+ destek |
| XFS | Yüksek performans, büyük dosyalar |
| Btrfs | Gelişmiş özellikler, snapshot |
Dosya Sistemi Oluşturma
Terminal
$ mkfs.ext4 /dev/vdc1
mkfs.xfs /dev/vdc1[!TIP] Çoğu Linux sistemi için
ext4veyaXFStercih edilir.
2. Disk Montajlama
mount Komutu
Terminal
$ mkdir /srv/data01
mount /dev/vdc1 /srv/data01
mountumount - Bağlantıyı Kes
Terminal
$ umount /srv/data01/etc/fstab - Kalıcı Mount
# /etc/fstab formatı:
# <device> <mountpoint> <type> <options> <dump> <pass>
UUID=57d86323-... /srv/data01 ext4 defaults 0 0
Terminal
$ cat /etc/fstabUUID Bulma
Terminal
$ blkid
lsblk3. Disk Kullanımı
df - Disk Free
Terminal
$ df -Th
df -i| Parametre | Açıklama |
|---|---|
-T | Dosya sistemi türü |
-h | İnsan okunabilir |
-i | Inode kullanımı |
du - Disk Usage
Terminal
$ du -sh /usr
du -sh /usr/*4. Takas Alanı (Swap)
Terminal
$ mkswap /dev/vdd
swapon /dev/vdd
free -m5. Paket Yönetimi
Paket Yöneticileri
| Dağıtım | Paket | Araç |
|---|---|---|
| Debian/Ubuntu | .deb | apt, dpkg |
| RHEL/CentOS | .rpm | yum/dnf, rpm |
| SUSE | .rpm | zypper |
apt Kullanımı (Debian/Ubuntu)
Paket listesini güncelle:
Terminal
$ apt-get updatePaket ara:
Terminal
$ apt search nginxPaket kur:
Terminal
$ apt install nginx -yPaket sil:
apt remove nginx
apt purge nginx # Konfig dosyalarıyla birlikte
apt autoremove # Gereksiz bağımlılıkları temizle
Sistemi güncelle:
Terminal
$ apt upgrade -yyum/dnf Kullanımı (RHEL/CentOS)
yum update
yum search nginx
yum install nginx -y
yum remove nginx
dpkg/rpm Kullanımı
Kurulu paketleri listele:
Terminal
$ dpkg -l | grep nginxrpm -qa | grep nginx
Paket hakkında bilgi:
Terminal
$ apt show nginxyum info nginx
Komut Karşılaştırma Tablosu
| İşlem | apt | yum |
|---|---|---|
| Güncelle | apt update | yum check-update |
| Kur | apt install PKG | yum install PKG |
| Sil | apt remove PKG | yum remove PKG |
| Ara | apt search PKG | yum search PKG |
| Yükselt | apt upgrade | yum update |
[!IMPORTANT] Güvenlik güncellemelerini otomatik yükleyecek ayarları yapmanızı tavsiye ederim!